Người Việt mình rồi sẽ sống ra sao?

(Bạn đọc) - Đầu năm 2016 này, tập đoàn bán lẻ Walmart của Mỹ công bố sẽ đóng cửa đến 154 điểm buôn bán trên toàn nước Mỹ. Nếu tính từ năm 2010 đến nay, đã có 269 cửa hàng Walmart đóng cửa trong tổng số 11.000 cửa hàng của tập đoàn này trên toàn thế giới. Con số nhìn vào thì không lớn, nhưng các chuyên gia kinh tế đánh giá đó là bước khởi đầu sự sa sút nghiêm trọng của Walmart.

Việc đóng cửa hàng loạt của tập đoàn Walmart có nhiều nguyên nhân, nhưng một trong những lý do thu hút sự quan tâm của người dân Mỹ đó là làn sóng chỉ trích các hệ thống bán lẻ của Walmart đã tận dụng nguồn hàng giá rẻ làm từ Trung Quốc, gây thương tổn cho nền kinh tế nước nhà, cũng như gây thiệt hại cho quyền lợi của hàng trăm ngàn người lao động Mỹ.

Việc nhập siêu hàng từ Trung Quốc trong chiến lược tạo giá cạnh tranh tuyệt đối của Walmart thoạt đầu có vẻ như được người tiêu dùng ủng hộ, thế nhưng dần dần người ta nhận ra rằng, việc bán hàng giá rẻ đó cũng là một cách hủy diệt quốc gia.

Amy Traub, nhà phân tích chính sách kinh tế hàng đầu của Mỹ, từng tố cáo việc ích kỷ tạo lợi nhuận của các công ty nhập hàng rẻ từ Trung Quốc đang tàn phá ngành công nghiệp Mỹ. Riêng với Walmart, bà Amy từng nêu bảng phân tích 10 điểm vô cùng nguy hại. Trong đó, đáng lo ngại nhất là im lặng đẩy mạnh nạn thất nghiệp ở nước Mỹ, lên đến 400,000 người (số liệu 2015) đổi bằng con số 20.000 công nhân Trung Quốc bị bóc lột bằng giá lao động rẻ mạt. Không chỉ riêng Walmart mà tất cả các công ty, hãng xưởng đang có khuynh hướng đặt mua hàng giá rẻ từ Trung Quốc đều phải đối diện với chỉ trích nặng nề rằng đã khiến một lớp công nhân Mỹ chỉ có thể sống bằng lương tối thiểu, đói nghèo và các nhà máy nội địa phải đóng cửa.

Vào năm ngoái, nhiều cuộc đấu tranh quyết liệt cho quyền lợi lao động và kinh tế của nước Mỹ đã lan rộng. Dẫn đến kết quả các nhân viên của hệ thống bán hàng này được yêu cầu phải đi tìm và gỡ bỏ các miếng dán trên các kệ hàng do những người tham gia biểu tình gắn vào, hoặc đứng trước cửa các cửa hàng đó, với nội dung rất mạnh mẽ “Hãy tẩy chay Walmart”, “Đây không phải là nơi có hàng được sản xuất từ nước Mỹ”, “Hàng Trung Quốc từ Walmart đang hủy diệt nước Mỹ”…

Trong làn sóng ấy, các món hàng được sản xuất từ Mỹ được in nhãn “made in USA” thật to và nằm kiêu hãnh trên sản phẩm, được mọi người chọn mua như một cách chống lại sự xâm lăng hàng hóa từ Trung Quốc hoặc như một hành động thể hiện lòng yêu nước. Rõ ràng, ngay cả khi được hưởng thụ hàng hoá giá rẻ, người Mỹ cũng phải giật mình và hỏi rằng “rồi công nhân mình sẽ sống ra sao?”.

Người của mình rồi sẽ sống ra sao? Đó là câu hỏi như đang bị lãng quên.

Những mùa hoa trái của Việt Nam hàng năm luôn bị hụt hẫng do thương lái Trung Quốc hứa hẹn rồi biến mất trong một chuỗi kế hoạch độc ác. Cảnh tượng người nông dân ngồi khóc ròng bên vệ đường, người trồng trọt đổ bỏ sản phẩm của mình hoặc cho heo - bò ăn để đỡ xót của vẫn đang diễn ra hàng năm. Vẫn chưa thấy người tiêu dùng nào giật mình và thét lên rằng “rồi nông dân mình sẽ sống ra sao?” khi chọn mua hàng hóa giá rẻ Trung Quốc nhan nhản ngoài chợ và siêu thị.

Sự lệ thuộc vào nền kinh tế Trung Quốc đang giết mòn đất nước. Hiện tại ở Việt Nam, các công ty lớn vỗ ngực tự xưng là thành đạt, là “made in Việt” như Tôn Hoa Sen, Number One (Tân Hiệp Phát)… rồi mới đây là Trà Ô long TeaPlus của Pepsi cũng lệ thuộc nặng nề vào nguồn hàng của Trung Quốc. Tiến sĩ Lê Quốc Phương cho biết trong 94 ngành nghề của Việt Nam, đã có tới 40 ngành chết dính với nguồn hàng đến từ Trung Quốc. Đó là chưa nói đến độ kém chất lượng của thương phẩm, các sản phẩm độc hại của Trung Quốc đang bủa vây người Việt như một cuộc hủy diệt im lặng, cũng chưa thấy ai đủ yêu thương giống nòi mà kêu gọi “rồi người Việt mình sẽ sống ra sao?”.

Nhưng bên cạnh đó, mọi người dân Việt Nam cũng cần phải tự hỏi: Hàng Trung Quốc dễ dàng nhập vậy, đem lại nhiều vấn nạn như vậy mà tại sao nhiều năm qua, các cơ quan hải quan vẫn “ra vẻ” bất lực. Hơn 300 tấn hoa quả độc hại của Trung Quốc tràn sang VN năm 2014, Cục Quản lý Chất lượng Nông Lâm sản và Thủy sản đã gửi công văn sang Bắc Kinh đòi Cục An toàn Thực phẩm XNK Trung Quốc trả lời vì sao cố ý nhập vào Việt Nam, đến 2016 vẫn không thấy hồi âm. Vì sao? Vì cơ quan đồng cấp của Bắc Kinh coi thường Việt Nam, hay vì có quá nhiều uẩn khúc ở cửa khẩu khiến mọi thứ phải im lặng?

Cái gì cũng trôi, số phận con người, nội lực của một quốc gia cũng trôi đi.

Đã từng có các bài báo, các lời kêu gọi người Việt hãy mua hàng giúp nhau, cứu nhau vào những lúc khốn khó. Giữa lúc thương lái Trung Quốc cười gằn và biến mất, để lại một thị trường với người nông dân nghèo và cả tin đầy những nỗi hoảng loạn. Nhưng người Việt tự mình không thể gồng gánh nhau, níu nhau sống mà thiếu một chính sách quyết liệt với anh “bạn vàng” phương Bắc.

Tết Bính Thân này, hàng trung Quốc lại ngập các cửa khẩu Việt Nam. Những tiếng lo lắng lại bật lên ở nhiều nơi. Những trái dưa hấu, quà bánh, những cành hoa đẫm mồ hôi người nông dân nghèo Việt Nam lại phải gồng gánh trận đấu không cân sức: hàng giá rẻ và sự tiếp tay của trục hám lợi quên cả đất nước mình. Những mùa Tết mà nông dân buồn thiu chở đầy thuyền hoa Tết ế ẩm trở lại quê, những hàng trái cây bán tháo bán đổ để lấy chút tiền vốn… có thể sẽ tái hiện lại ở năm nay. Thật xót xa.

Chợt nhớ những tấm băngrôn mà những người lao động Mỹ giăng trên các ngã đường vào Walmart: “Bring our America Back” (“Hãy trả lại nước Mỹ của chúng tôi”). Mùa xuân này, chúng ta cũng nên giăng một biểu ngữ như vậy, “Hãy trả lại Việt Nam cho chúng tôi!”.

(Nguồn: Internet)